EL FILIBUSTERISMO: Kabanata 1-5
Paglalakbay ng Bapor Tabo
Simula ng Paglalakbay
- Ang bapor Tabo ay naglalakbay sa ilog patungong Laguna, kung saan nag-uusap ang mga pasahero sa kubyerta.
Usapan sa Kubyerta
- Nagtanong si Kapitan kung bakit hindi pinapatuloy ang paglalayag at nabanggit ni Donya Victorina ang mga hamon sa pagliko ng ilog.
- Si Simon ay nagmungkahi na humukay ng bagong kanal upang mas mapadali ang paglalakbay, ngunit tinukoy niya ang malaking gastos na kakailanganin.
Pagsasalita ni Simon
- Ipinahayag ni Simon na maaaring gamitin ang mga bilanggo para sa sapilitang paggawa, katulad ng ginawa sa Ehipto at Roma, ngunit nagbabala siya tungkol sa posibilidad ng paghihimagsik mula dito.
- Tinawag niya ang mga prayle na walang silbi kung sakaling maghimagsik ang bayan.
Mga Panukala at Ideya
Mungkahi ni Simon
- Nagbigay si Simon ng panukalang linisin ang Wawa sa Laguna gamit ang mga pato upang makatulong sa pagpapalalim nito.
- Nagtanong si Basilio kay Isagani tungkol sa ideya ng pagkakaroon ng akademya para sa wikang Kastila, na tila hindi magiging matagumpay.
Usapan Tungkol sa Akademya
- Pinag-usapan nina Basilyo at Isagani ang pangangailangan para makakuha ng pahintulot mula kay Padre Irene para maipatupad ito.
- Si Makaraig ay nag-alok na tumulong gamit ang kanyang bahay para maging lugar ng akademya, subalit may agam-agam pa rin ukol dito.
Kalagayan at Kahirapan
Usapang Kahirapan
- Tinanong ni Simon si Isagani kung totoo bang hindi nakabili ng alahas ang kanilang mga kababayan dahil sa kahirapan; sumagot si Isagani na wala namang pangangailangan dito.
- Napansin din nila na maraming tao ang walang sigla dulot ng kakulangan o kawalan ng tubig, kaya't iminungkahi ni Simon na uminom nalang kaysa magserbesa upang maiwasan ang tsismis.
Alamat at Kwento
Alamat mula kay Padre Florentino
- Nagkuwento si Padre Florentino tungkol sa isang alamat hinggil kay Donya Geronima, isang dalaga na iniwan nang kanyang nobyo matapos siyang asawahin noong bata pa sila.
- Ang kwento ay nagtapos nang mamatay siya at naging engkantada dahil sa kanyang yaman; sinabing napakataba niya kaya’t nahirapang pumasok sa kuweba kung saan siya inilibing.
Ibang Alamat
- Nagkwento rin si Padre Salvi tungkol kay San Nicolas at isang Chino; ipinakita nito kung paano nailigtas siya mula sa panganib gamit ang milagro ni San Nicolas laban sa buwaya.
Tanawin at Kalikasan
Pagpasok Sa Lawa
- Habang papasok sila sa lawa, namangha lahat dahil napakaganda ng tanawin; tinanong ni Kapitan kung alam nila kung saan napatay sina Yara at Navara o Siara.
Pagninilay Ni Simon
- Napansin nina Beny at iba pa na tahimik lamang si Simon habang nag-iisip; tila may malalim siyang iniisip ukol dito.(521)[(521)]
Kwento Ni Kabesang Tales
Buhay Ni Kabesang Tales
- Ipinakita rito si Kabesang Tales bilang anak ni Tandang Selo; nagsimula siyang mangarap magkaroon ng sariling lupa ngunit nahirapan dahil pinilit siyang magbayad nang buwis kahit wala siyang sapat na kita.(561)[(561)]
- Naging sundalo naman sana si Tano ngunit pinili niyang huwag ipilit ito dahil mas mahalaga pa rin para kanya and pamilya.(644)[(644)]
Paghahanap Ng Karapatan
- Sinubukan niyang ipaglaban and karapatan niya pero lagi itong nauurong hanggang dumating and pagkakataon nang dukutin siya.(665)[(665)]